1. WONEN in NIJ BEETS


In de Woudklank van 3 april 1980.
I
n de zonderlinge bouwsels wonen de weduwe H. Dam, Libbe de Wagt en Harm de Wilde. Eerstgenoemde staat op de uitkijk. De    oude vrouw is nog hecht en helpt nog een schip met turf bevrachten. Rechts ervan ligt een gedegenereerde trekschuit. Men kon op een stoel niet rechtop in de roef zitten zonder het hoofd te stoten. 


500-1000 > Sporen van eerste bewoners rond Nij Beets werden vooral tijdens de turfwinning gevonden. Huissteden met veenputten en stookplaatsen (met o.a. resten van bolpotten) werden vaak in kleine verhogingen in het landschap ontdekt. Na 1100-1200 werden deze bewoners door het water verdreven.

1225 > Abt Siardus reed met zijn gevolg te paard van Hallum naar Bakkeveen. Hij kreeg onderweg van een vrouw uit (oud) Beets iets te drinken. Aldus wordt Beets voor het eerst genoemd in een levensbeschrijving.

1315> Het dorp Beke wordt genoemd. In 1483 Beetze. Ook kwam Bekke of Betse voor. Deze beek wordt nu het Koningsdiep genoemd of een zijstroom daarvan het Krûme Gat.             

1480> In de kerk van Janum bevinden zich nog grafzerken uit deze tijd van de kerk te (oud) Beets. Beets viel onder de gouw Borndego.
Voor meer foto's van de kerk van Janum klijk Hier

1500 >Van 1500 tot 1863 woonden op verhogingen ten oosten en ten westen van het tegenwoordige Nij Beets zo’n 100 tot 200 mensen. Het grootste gedeelte van Nij Beets en de omgeving was te moerassig om te bewonen en dus niet toegankelijk. 

1863Op 13 april van dat jaar stak de toenmalige burgemeester de eerste spade in de grond en markeerde daarmee het begin van de vervening onder (oud) Beets (vandaar de naam: het Burgemeestersveen) en het feitelijke ontstaan van Nieuw Beets. De eerste bewoners (6 maart 1863 fam. Bron en fam. Zwart) woonden in een paar scheepjes aan het eind van de Triskfeart, die liep in een open verbinding van het Ald Djip tot aan de Walle (nu eind Leppedyk nabij het betonnen fietspad).

1864Het eerste stenen pand “De Nieuwen Onderneming (café/woning/winkel) in Nij Beets van veenbaas Tj. Koopman. Vanaf 1948 café de Hoek. Vanaf 2011 huisartsenpraktijk “de Hoek”. Tevens bouw van een Tolhuis (hoek Dykfinne/Tolhekbuurt). Tevens bouw van een tolhuis (hoek Dykfinne/Tolhekbuurt).

1865 > De eerste stenen huizen werden gebouwd door veenbaas Tj.Koopman. Tolhekbuurt no. 26 is het oudste woonhuis van Nij Beets. Tevens komen er woningen aan het Westerburefenne (nu Janssenstichting). Totaal waren er rond de 30 stenen woningen.

1870> Er woonden al ruim 600 mensen in Nij Beets. Men woonde in eenvoudige stenen woningen; armoedige keten en in woonbokken . Rond café De Hoek aan de Tolhekbuurt, begin Domela Nieuwenhuisweg, begin Prikkewei, begin Leppedyk , begin Swynswei en aan het begin van de Janssenstichting vond de eerste bewoning plaats en werd de eerste dorpskom gevormd.

1874> Het eerste particuliere lagere schooltje (waarschijnlijk een trekkerskeet (= een verblijfplaats voor de veenarbeiders) stond aan de Domela Nieuwenhuisweg.

1892 > Een groot gebied rond Nij Beets stroomde onder water. Een landelijke actie leverde 27.000 gulden op. Er werden twaalf woningen met een werkhuis (De Wurkpôle) aan de Domela Nieuwenhuisweg (nu no. 77 t/m 86) gebouwd. Klompen maken, matten vlechten en touwpluizen waren de werkzaamheden. De stenen van deze huizen werden later gebruikt voor de bouw van de sportkantine en de kleedruimtes bij het zwembad.

1900 > Eerste bewoonde boerderijen (zeven stuks) aan de Janssenstichting (vroeger Westerburefenne of Ald Polder genoemd). P.W.Janssen was een weldoener die geselecteerde veenarbeiders de mogelijkheid bood om boer te worden.

1930Ontwikkeling woningwetwoningen   aan de Swynswei en Krûme Swynswei.

1930 > Tevens woningwetwoningen aan het verlengde van de bocht van de Tolheksbuurt. Bijgenaamd de ”waaiomhûzen ”, wegens de slechte bouw van deze huizen.

1950Er ontstond een dorpskom : Tj. Nawijnstrjitte, Van der Brugghenstrjitte en begin Van Eedenstrjitte.

 1960Uitbreiding nieuwbouw: Van der Brugghenstrjitte, Van Eedenstrjitte, Gietersewei en de Hoenstrjitte.

1992> Woningbouwontwikkeling: Dûmnysbosk en de Peppel.

Zoeken

Wie is online?

We hebben 35 gasten en geen leden online

Zomaar een foto.