HET VERENIGINGSLEVEN IN NIJ BEETS.

1. DE NEDERLANDSE VERENIGING TOT AFSCHAFFING VAN STERKEN DRANK, afgekort de NV oftewel
DE BLAUWE BEWEGING (Blauwe Knoop).  

Door de erbarmelijke werkomstandigheden (lage lonen en verplichte winkelnering) in de vervening was het drankmisbruik groot. De turfmakers zochten troost in de drank.
De socialistische leiders en stakingsleiders (appèlmeesters) waarschuwden voortdurend op elke bijeenkomst voor het enorme drankmisbruik.
“Het moet ter ere van de socialisten worden gezegd, dat zij grote drankbestrijders zijn!”, aldus dominee Posthumus uit Beetsterzwaag.

Ferdinand Domela Nieuwenhuis afgebeeld met spreuk! 


Een landelijk overzicht van het drankmisbruik in 1892:

Consumptie van alcoholhoudende dranken. ƒ 4.136.000,00
Voor onderwijs. ƒ 1.200.000,00
Voor armenzorg. ƒ    676.000,00

 

 

 

De Opsterlandse NVAAP werd in 1897 in Terwispel opgericht.
In 1911 werd er een verplichte volksstemming (referendum) gehouden in een aantal gemeenten in Z.O.-Friesland onder de mannelijke bevolking boven 21 jaar.
In Opsterland zag het plaatje er als volgt uit:

Totaal uitgebrachte stemmen.

8398

Geldige stemmen.

7810

Onbeperkte drankhandel.

 249

Handhaving van de bestaande toestand.

1862

Vermindering aantal drankgelegenheden.

1295

Gehele verdwijning van alle drankgelegenheden.

4404

Conclusie:
De drankbestrijding zag, dat er maatregelen moesten worden getroffen tegen het enorme drankmisbruik.
In onze gemeente werd het Centraal Comité voor Drankbestrijding (overkoepelend orgaan) voor verschillende drankbestrijdingsorganisaties (ook christelijke) opgericht.
In Friesland trokken de blauwe beweging (drankbestrijding) en de rode beweging (socialisten) samen op.


De Blauwe Beweging met poster tegen het drankmisbruik.

Nij Beets werd in het begin van de 20e eeuw van een rood dorp een blauw dorp.
In 1906 werd ook hier een NV opgericht. 52 leden verschenen in 1910 op een vergadering, die zeven keer per jaar werd gehouden.
Ze organiseerden regelmatig een propaganda-avond met een spreker of een gezellige avond. Bekend waren de toneelavonden (bonte avond) en de tableau vivants in café Toering.
Voor alle kinderen werd in december een Sinterklaasavond georganiseerd. Per fiets bezochten ze de FRC-openluchtmeetings in Gorredijk.
Op Hemelvaartsdag (Blauwe Donderdag) reisden de leden per boot naar Leeuwarden, waar een Propagandadag voor wel 10.000 bezoekers werd georganiseerd.
Voor de optocht in de Friese hoofdstad werden de vaandels van de NV en de JVO meegenomen. Later werden deze bijeenkomsten in ús Blau Hiem in Appelscha gehouden.


     De boot afgemeerd aan de Blauwe Kampwei (Albinobuurt) voor vertrek naar Leeuwarden.

In 1920 werd de Vrije Jeugdbeweging (JVO) afdeling Beets opgericht. Hieronder een jubileum foto van de JVO.


       J.V.O.   Nij Beets bestaat 25 jaar.

Lezen, lezen, lezen ………………..
In de Openbare Lager school richtte de NV een “blauwe bibliotheek” in. De Friesche Janssenstichting had al eerder een boekenkist aan de school geschonken.
In de crisisjaren (1930-1940) organiseerden zij in café Toering ook filmvoorstellingen. Zij vertoonden films met een opvoedende boodschap.
In de oorlogsjaren werden de boeken van de bibliotheek van de Openbare lagere school door de Duitsers gecensureerd. Uit voorzorg werden deze boeken verstopt in de winkel van manufacturier Marten Douma (Domela Nieuwenhuisweg 56).
Bovendien werd in dit pand onder de vloer geluisterd naar Radio Oranje. Koningin Wilhelmina sprak vanuit London de onderdrukte bevolking moed in.

Voor de verschillende verenigingen in ons dorp verzorgde de ANDO de befaamde jaarlijkse quiz in het Buurthuis. Assurantie kantoor v.d. Meulen uit Gorredijk stelde de wisselbeker beschikbaar.
De ANDO ontstond in 1965 uit een fusie van de overgebleven clubjes, toen de Opsterlandse gemeenteraad geen subsidie meer verstrekte.

Na het eeuwfeest in 1997 bestond de ANDO alleen nog administratief en is een aantal jaren geleden zelfs opgeheven.
In 1994 werd STAP opgericht, die de taken van de drankbestrijding organisatie overnam.

Hieronder een tweetal kranten berichten, klik op het plaatje voor het volledige bericht.

Zoeken